Bizimle iletişime geçin

Genel

Belirli Mesleklerde İlkleri Başaran Türk Kadınları

Dünyada ilkleri başaran kadınlar her zaman ilham kaynağı oldu. Peki ya Türkiye’de ilkleri başaran kadınları unuttuk mu, hayır… İşte bazı mesleklerde ilkleri başaran Türk kadınları…

Cumhuriyetin en büyük kazanımlarından biri olan ve Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün kadın haklarına verdiği önem, tarihimize önemli kadın figürlerini de kazandırdı. Türkiye’de kendi alanlarının öncüsü olan ve ilkleri başaran kadınlar her zaman hatırlanacak. Özellikle iş hayatında kadınlara tanınan imkanlar düşünüldüğünde bu ilkleri başaranların önemi daha iyi anlaşılıyor. İşte bazı alanlarda ilkleri gerçekleştiren değerli isimler…

İlk kadın arkeolog: Jale İnan (1943)

Uzun yıllar devam eden programlı kazılarla Perge ve Side antik kentlerinin gün ışığına çıkarılmasına emek vermiş; çıkarılan eserlerin sergilenmesi için Antalya ve Side müzelerinin kurulmasını sağlamıştır. Programlı kazıların dışında tarihi eser kaçakçılığına karşı çeşitli kurtarma kazıları gerçekleştirmiştir.

İlk kadın avukat: Süreyya Ağaoğlu (1925)

Hukuk Fakültesi’ne başvuran ilk kız öğrenci olarak fakültenin kız öğrencilere açılmasında öncü rol oynadı. 1928’de serbest avukatlık ruhsatını alarak, “Türkiye’nin ilk kadın avukatı” unvanının sahibi oldu ve hayatı boyunca avukatlık mesleğini sürdürdü.

İlk kadın bakan ve ilk kadın rektör: Türkân Akyol (1971)

12 Mart 1971 muhtırasının ardından 19 Mart’ta Nihat Erim’in kurduğu 33. Hükümette Sağlık Bakanı olarak görev aldı. Üniversite rektörü olarak Türkiye’nin ilk kadın üniversite rektörü unvanını da aldı.

İlk kadın başbakan: Tansu Çiller (1993)

Türkiye’nin ilk ve tek kadın başbakanı (1993-96), dışişleri bakanı (1996-97), başbakan yardımcısı (1996-97) ve ekonomiden sorumlu devlet bakanı (1991-93). 1993 ile 2002 arasında Doğru Yol Partisi (DYP) genel başkanlığı yapmıştır.

İlk kadın büyükelçi: Filiz Dinçmen (1982)

Filiz Dinçmen, 1982 yılında Hollanda Lahey Büyükelçisi görevine getirilerek Türkiye’nin ilk kadın büyükelçisi unvanını almış ve 1984 yılında Strasbourg’da Avrupa Konseyi Türkiye Daimi Temsilcisi görevine getirilmiştir.

İlk kadın doktor: Safiye Ali

Istanbul’da Robert Kolej’i bitirdikten sonra, maddi güçlüklere rağmen Almanya’da tıp eğitimi aldı. Türkiye’nin ilk kadın doktoru oldu. Almanya’da II. Dünya Savaşı sonrası yaralıları iyileştirdi.

İlk kadın emniyet müdürü: Feriha Sanerk (1953)

1941’de Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesine ilk kız öğrenci olarak girdi. Kaymakamlık kursunu bitirmesine karşın cinsiyeti nedeniyle kaymakam olma isteği geri çevrilince Emniyet Genel Müdürlüğüne başvurdu komiser muavini olarak göreve başladı. 1953’te Emniyet Müdürü rütbesine yükselmesine karşın kadın olduğu için ataması gerçekleştirilmedi. Olayı yargıya taşıdı ve kazanarak aynı yıl göreve atandı. 1974 yılında emekliye ayrıldı.

Dünya’nın İlk kadın savaş muhabiri ve ilk Türk kadın fotoğrafçı: Semiha Es

Ünlü gazeteci Hikmet Feridun Es’in eşi ve ilk kadın savaş fotoğrafçılarından sayılıyordu. Fotoğrafa eşinin röportaj seyahatleriyle başladı. Eşi ile gittiği Kore’de Hürriyet Gazetesi savaşın görüntülenmesi için Semiha Es’i görevlendirdi.

İlk kadın heykeltraş: Sabiha Bengütaş

1920’de Sanayi-i Nefise Mekteb-i’nin (bugünkü Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) resim bölümüne girdi. Bir yıl okuduktan sonra bölüm değiştirerek, heykel bölümündeki 3 erkek öğrenci arasına ilk kız öğrenci olarak katıldı. Taksim Meydanı’ndaki Cumhuriyet Anıtı’nı yapan İtalyan heykeltıraşı Pietro Canonica’nın asistanı oldu ve onunla birlikte İtalya’ya giderek 18 ay atölyesinde çalıştı.

İlk kadın jet pilotu: Leman Altınçekiç (1958)

Ağustos 1958’de Eskişehir’deki jet eğitim filosuna katıldı ve kısa sürede eğitimini başarıyla tamamladı. NATO kuvvetlerinin de ilk ve uzun zaman boyunca tek kadın jet pilotu olmuştur.

İlk kadın millî maç hakemi: Lale Orta

Türk futbol oyuncusu, antrenör ve teknik direktördür. Ayrıca Türkiye’de futbol üzerine doktora yapan tek kadındır. Avrupa’nın ilk FIFA kokartlı kadın hakemidir. Türkiye’nin ilk kadın futbol takımı olan Dostlukspor’da kaleci ve kaptan olarak futbol oynadı. Türkiye’nin profesyonel futbol liglerinde antrenörlük ve teknik direktörlük yapabilecek diplomayı aldı. İlk kadın futbol antrenörü oldu.

İlk kadın opera sanatçısı: Semiha Berksoy (1934)

Opera kariyerine 1934’de başlamış olan Semiha Berksoy Türkiye, Almanya ve Portekiz’de sahneye çıkmıştır. 1939’da Richard Strauss’un Ariadne Auf Naxos isimli operasındaki Ariadne rolü ile Avrupa’da sahne alan ilk Türk opera sanatçısı olmuştur.

İlk kadın pilot: Bedriye Tahir Gökmen (1933)

1932 yılında Vecihi Uçuş Okulu’nda havacılık eğitimine başladı. Bir yandan memurluk yaparken bir yandan uçuş eğitimlerini sürdürdü. 1933’te bröve aldı. Havacılık uğraşısı yüzünden çok tepki aldı, engellemelerle karşılaştı. Havacılık ile uğraştığı için aylığından ceza kesildi, sonunda işinden kovuldu.

İlk kadın savaş pilotu: Sabiha Gökçen (1937)

Atatürk’ün de destek vermesi ile 1935’te Türk Hava Kurumu’nun Türk Kuşu Sivil Havacılık Okulu’na girdi, Ankara’da yüksek planörcülük brövelerini aldı. Gökçen, yedi erkek öğrenciyle birlikte Kırım’a gönderilerek altı aylık yüksek planörcülük eğitimini Koktebel Yüksek Planör Okulu’nda tamamladı.  25 Şubat 1936’da ilk defa motorlu uçak ile uçmaya başladı.

İlk kadın radyo spikeri: Emel Gazimihal

Emel Gazimihal, 1937 yılında başladığı spikerlik yıllarında Ankara Radyosu’nda çalışmıştır. BBC Türkçe’nin ilk sunucularından Emel Gazimihal Savaş yıllarında BBC Türkçe, farklı cephelerdeki son gelişmeleri aktarmıştır.

İlk kadın tiyatro oyuncusu: Afife Jale (1919)

13 Nisan 1919 tarihinde, Hüseyin Suat’ın “Yamalar” adlı oyununda, Emel rolü ile ilk kez sahneye çıktı. Asıl ismi Afife olan sanatçı, bu oyunda “Jale” takma ismini kullanmış ve daha sonraları Afife Jale adıyla anılmaya başlanmıştır. O dönemki Dahiliye Nezareti (şimdinin İçişleri Bakanlığı) yayınladığı bir bildiriyle Müslüman Türk kadınlarının sahneye çıkmasını yasakladı. 1923’te Atatürk’ün emriyle Müslüman Türk kadınları sahneye çıkabilmeye başladı ve kendisi ilk Türk Müslüman kadın oyuncu oldu.

İlk kadın televizyon spikeri: Nuran Devres (1968)

31 Ocak 1968’de, TRT’nin Ankara’daki deneme mahiyetindeki ilk televizyon yayınının spikerliğini yaptı. 1980’lerin sonlarından itibaren senaristlik yapan Devres, Bir Aşk Uğruna, Evdeki Yabancı, Savunma, Marziye, Bize Ne Oldu, Cinlerle Periler, Kara Melek, Melekler Adası, Sahte Prenses gibi pek çok ünlü TV dizisinin senaryosuna imza attı.

İlk kadın gazeteci: Selma Rıza

Fransızca olarak yayımlanan Meşveret Gazetesi’nde ve Türkçe olarak yayımlanan Şuray-ı Ümmet Gazetesi’nde çalıştı. İlk Türk kadın gazeteci unvanını Paris yıllarındaki çalışmaları ile aldı.

İlk kadın vali: Lale Aytaman (1991)

İstanbul Üniversitesi Alman dili ve Edebiyatı bölümünden mezun olmuş, ve Hamburg’da Alman Dili ve Edebiyatı doktorası yapmıştır. 6 Temmuz 1991 tarihinde Muğla Valiliği görevine getirilmiş ve bu görevi 1995 yılına kadar sürdürmüştür.

İlk kadın veteriner: Sabire Aydemir (1937)

1933’de tıp fakültesine giderek doktor olmayı planlarken, o sene ilk olarak veteriner fakültesine kız öğrencilerin alınacağını öğrenince hayvanlara olan sevgisi nedeniyle veteriner hekimliği tercih etti. Beş yıl fakültede okuduktan sonra 1937 yılında Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi’nden mezun oldu.

Continue Reading
Yorum Yap

Yorum Bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir